ହୋମ୍ › ବେଦ ମନ୍ତ୍ର › ମନ୍ତ୍ରପୁଷ୍ପମ୍ (ତୈତ୍ତିରୀଯମ୍)

ମନ୍ତ୍ରପୁଷ୍ପମ୍ (ତୈତ୍ତିରୀଯମ୍)

ମନ୍ତ୍ର · ତୈତ୍ତିରୀୟ ଆରଣ୍ୟକ (କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ବେଦ) · 28ଟି ଶ୍ଳୋକ

ଓଁ ଧାତା ପୁରସ୍ତାଦ୍ଯମୁଦାଜହାର । ଶକ୍ରଃ ପ୍ରବିଦ୍ବାନ୍ପ୍ରଦିଶଶ୍ଚତସ୍ରଃ । ତମେବଂ ବିଦ୍ବାନମୃତ ଇହ ଭବତି । ନାନ୍ଯଃ ପନ୍ଥା ଅଯନାଯ ବିଦ୍ଯତେ ॥

ଓଁ ସହସ୍ରଶୀର୍ଷଂ ଦେବଂ ବିଶ୍ବାକ୍ଷଂ ବିଶ୍ବଶମ୍ଭୁବମ୍ । ବିଶ୍ବଂ ନାରାଯଣଂ ଦେବମକ୍ଷରଂ ପରମଂ ପଦମ୍ । ବିଶ୍ବତଃ ପରମାନ୍ନିତ୍ଯଂ ବିଶ୍ବଂ ନାରାଯଣଗ୍ଗ୍ଂ ହରିମ୍ । ବିଶ୍ବମେବେଦଂ ପୁରୁଷସ୍ତଦ୍ବିଶ୍ବମୁପଜୀବତି ॥

ପତିଂ ବିଶ୍ବସ୍ଯାତ୍ମେଶ୍ବରଗ୍ଗ୍ଂ ଶାଶ୍ବତଗ୍ଗ୍ଂ ଶିବମଚ୍ଯୁତମ୍ । ନାରାଯଣଂ ମହାଜ୍ଞେଯଂ ବିଶ୍ବାତ୍ମାନଂ ପରାଯଣମ୍ । ନାରାଯଣଃ ପରୋ ଜ୍ଯୋତିରାତ୍ମା ନାରାଯଣଃ ପରଃ । ନାରାଯଣଃ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ତତ୍ତ୍ବଂ ନାରାଯଣଃ ପରଃ ॥

ନାରାଯଣଃ ପରୋ ଧ୍ଯାତା ଧ୍ଯାନଂ ନାରାଯଣଃ ପରଃ । ଯଚ୍ଚ କିଞ୍ଚିଜ୍ଜଗତ୍ସର୍ବଂ ଦୃଶ୍ଯତେ ଶ୍ରୂଯତେଽପି ବା । ଅନ୍ତର୍ବହିଶ୍ଚ ତତ୍ସର୍ବଂ ବ୍ଯାପ୍ଯ ନାରାଯଣସ୍ସ୍ଥିତଃ । ଅନନ୍ତମବ୍ଯଯଂ କବିଗ୍ଗ୍ଂ ସମୁଦ୍ରେଽନ୍ତଂ ବିଶ୍ବଶମ୍ଭୁବମ୍ ॥

ପଦ୍ମକୋଶପ୍ରତୀକାଶଗ୍ଗ୍ଂ ହୃଦଯଂ ଚାପ୍ଯଧୋମୁଖମ୍ । ଅଧୋ ନିଷ୍ଟ୍ଯା ବିତସ୍ତ୍ଯାନ୍ତେ ନାଭ୍ଯାମୁପରି ତିଷ୍ଠତି । ଜ୍ବାଲମାଲାକୁଲଂ ଭାତୀ ବିଶ୍ବସ୍ଯାଯତନଂ ମହତ୍ । ସନ୍ତତଗ୍ଗ୍ଂ ସିରାଭିସ୍ତୁ ଲମ୍ବତ୍ଯାକୋଶସନ୍ନିଭମ୍ ॥

ତସ୍ଯାନ୍ତେ ସୁଷିରଗ୍ଗ୍ଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ତସ୍ମିନ୍ ସର୍ବଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତମ୍ । ତସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ମହାନଗ୍ନିର୍ବିଶ୍ବାର୍ଚିର୍ବିଶ୍ବତୋମୁଖଃ । ସୋଽଗ୍ରଭୁଗ୍ବିଭଜନ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନାହାରମଜରଃ କବିଃ । ତିର୍ଯଗୂର୍ଧ୍ବମଧଶ୍ଶାଯୀ ରଶ୍ମଯସ୍ତସ୍ଯ ସନ୍ତତା ॥

ସନ୍ତାପଯତି ସ୍ବଂ ଦେହମାପାଦତଲମସ୍ତକଃ । ତସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ବହ୍ନିଶିଖା ଅଣୀଯୋର୍ଧ୍ବା ବ୍ଯବସ୍ଥିତା । ନୀଲତୋଯଦମଧ୍ଯସ୍ଥା ବିଦ୍ଯୁଲ୍ଲେଖେବ ଭାସ୍ବରା । ନୀବାରଶୂକବତ୍ତନ୍ବୀ ପୀତା ଭାସ୍ବତ୍ଯଣୂପମା ॥

ତସ୍ଯାଶ୍ଶିଖାଯା ମଧ୍ଯେ ପରମାତ୍ମା ବ୍ଯବସ୍ଥିତଃ । ସ ବ୍ରହ୍ମ ସ ଶିବସ୍ସ ହରିସ୍ସେନ୍ଦ୍ରସ୍ସୋଽକ୍ଷରଃ ପରମଃ ସ୍ବରାଟ୍ ॥

ଯୋଽପାଂ ପୁଷ୍ପଂ ବେଦ । ପୁଷ୍ପବାନ୍ପ୍ରଜାବାନ୍ପଶୁମାନ୍ଭବତି । ଚନ୍ଦ୍ରମା ବା ଅପାଂ ପୁଷ୍ପମ୍ । ପୁଷ୍ପବାନ୍ପ୍ରଜାବାନ୍ପଶୁମାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଅଗ୍ନିର୍ବା ଅପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯୋଽଗ୍ନେରାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବା ଅଗ୍ନେରାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ବାଯୁର୍ବା ଅପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯୋ ବାଯୋରାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବୈ ବାଯୋରାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଅସୌ ବୈ ତପନ୍ନପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯୋଽମୁଷ୍ଯ ତପତ ଆଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବା ଅମୁଷ୍ଯ ତପତ ଆଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଚନ୍ଦ୍ରମା ବା ଅପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମସ ଆଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବୈ ଚନ୍ଦ୍ରମସ ଆଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ବା ଅପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯୋ ନକ୍ଷତ୍ରାଣାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବୈ ନକ୍ଷତ୍ରାଣାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ପର୍ଜନ୍ଯୋ ବା ଅପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯଃ ପର୍ଜନ୍ଯସ୍ଯାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବୈ ପର୍ଜନ୍ଯସ୍ଯାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପାମାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ସଂବତ୍ସରୋ ବା ଅପାମାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯସ୍ସଂବତ୍ସରସ୍ଯାଯତନଂ ବେଦ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଆପୋ ବୈ ସଂବତ୍ସରସ୍ଯାଯତନମ୍ । ଆଯତନବାନ୍ଭବତି । ଯ ଏବଂ ବେଦ ॥

ଯୋଽପ୍ସୁ ନାବଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତାଂ ବେଦ । ପ୍ରତ୍ଯେବ ତିଷ୍ଠତି ॥

କିଂ ତଦ୍ବିଷ୍ଣୋର୍ବଲମାହୁଃ । କା ଦୀପ୍ତିଃ କିଂ ପରାଯଣମ୍ । ଏକୋ ଯଦ୍ଧାରଯଦ୍ଦେବଃ । ରେଜତୀ ରୋଦସୀ ଉଭେ । ବାତାଦ୍ବିଷ୍ଣୋର୍ବଲମାହୁଃ । ଅକ୍ଷରାଦ୍ଦୀପ୍ତିରୁଚ୍ଯତେ । ତ୍ରିପଦାଦ୍ଧାରଯଦ୍ଦେବଃ । ଯଦ୍ବିଷ୍ଣୋରେକମୁତ୍ତମମ୍ ॥

ରାଜାଧିରାଜାଯ ପ୍ରସହ୍ଯସାହିନେ । ନମୋ ବଯଂ ବୈଶ୍ରବଣାଯ କୁର୍ମହେ । ସ ମେ କାମାନ୍କାମକାମାଯ ମହ୍ଯମ୍ । କାମେଶ୍ବରୋ ବୈଶ୍ରବଣୋ ଦଦାତୁ । କୁବେରାଯ ବୈଶ୍ରବଣାଯ । ମହାରାଜାଯ ନମଃ ॥

ଓଂ ତଦ୍ବ୍ରହ୍ମ । ଓଂ ତଦ୍ବାଯୁଃ । ଓଂ ତଦାତ୍ମା । ଓଂ ତତ୍ସତ୍ଯମ୍ । ଓଂ ତତ୍ସର୍ବମ୍ । ଓଂ ତତ୍ପୁରୋର୍ନମଃ ॥

ଅନ୍ତଶ୍ଚରତି ଭୂତେଷୁ ଗୁହାଯାଂ ବିଶ୍ବମୂର୍ତିଷୁ । ତ୍ବଂ ଯଜ୍ଞସ୍ତ୍ବଂ ବଷଟ୍କାରସ୍ତ୍ବମିନ୍ଦ୍ରସ୍ତ୍ବଗ୍ଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରସ୍ତ୍ବଂ ବିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ବଂ ବ୍ରହ୍ମ ତ୍ବଂ ପ୍ରଜାପତିଃ । ତ୍ବଂ ତଦାପ ଆପୋ ଜ୍ଯୋତୀ ରସୋଽମୃତଂ ବ୍ରହ୍ମ ଭୂର୍ଭୁବସ୍ସୁବରୋମ୍ ॥

ଈଶାନସ୍ସର୍ବବିଦ୍ଯାନାମୀଶ୍ବରସ୍ସର୍ବଭୂତାନାଂ । ବ୍ରହ୍ମାଧିପତିର୍ବ୍ରହ୍ମଣୋଽଧିପତିର୍ବ୍ରହ୍ମା ଶିବୋ ମେ ଅସ୍ତୁ ସଦାଶିବୋମ୍ ॥

ତଦ୍ବିଷ୍ଣୋଃ ପରମଂ ପଦଗ୍ଗ୍ଂ ସଦା ପଶ୍ଯନ୍ତି ସୂରଯଃ । ଦିବୀବ ଚକ୍ଷୁରାତତମ୍ । ତଦ୍ବିପ୍ରାସୋ ବିପନ୍ଯବୋ ଜାଗୃବାଗ୍ଗ୍ଂସସ୍ସମିନ୍ଧତେ । ବିଷ୍ଣୋର୍ଯତ୍ପରମଂ ପଦମ୍ ॥

ଋତଗ୍ଗ୍ଂ ସତ୍ଯଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ପୁରୁଷଂ କୃଷ୍ଣପିଙ୍ଗଲମ୍ । ଊର୍ଧ୍ବରେତଂ ବିରୂପାକ୍ଷଂ ବିଶ୍ବରୂପାଯ ବୈ ନମୋ ନମଃ ॥

ଓଁ ନାରାଯଣାଯ ବିଦ୍ମହେ ବାସୁଦେବାଯ ଧୀମହି । ତନ୍ନୋ ବିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରଚୋଦଯାତ୍ ॥

ମହାଦେବ୍ଯୈ ଚ ବିଦ୍ମହେ ବିଷ୍ଣୁପତ୍ନୀ ଚ ଧୀମହି । ତନ୍ନୋ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ପ୍ରଚୋଦଯାତ୍ ॥

ଆକାଶାତ୍ପତିତଂ ତୋଯଂ ଯଥା ଗଚ୍ଛତି ସାଗରମ୍ । ସର୍ବଦେବନମସ୍କାରଃ କେଶବଂ ପ୍ରତିଗଚ୍ଛତି ॥

ଓଁ ଶାନ୍ତିଶ୍ଶାନ୍ତିଶ୍ଶାନ୍ତିଃ ॥

ଉତ୍ସ: Wikisource · CC BY-SA 4.0

ଆପଣଙ୍କ ମତାମତ ପଠାନ୍ତୁ

କଣ ଉନ୍ନତ କରିବା ଦରକାର, କଣ ଭୁଲ ଅଛି, କିମ୍ବା ଆପଣଙ୍କୁ କଣ ଭଲ ଲାଗିଲା ଜଣାନ୍ତୁ। ଆମେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବାର୍ତ୍ତା ପଢ଼ୁ।

କେଉଁ ବିଷୟରେ
ଶଙ୍ଖ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ କେତେ ଉପଯୋଗୀ? (ଇଚ୍ଛାଧୀନ)