🪔 దశలవారీగా పూజ చేయండి
ప్రతి మంత్రం, ఏం చేయాలి, దాని అర్థం, వ్రత కథ సహా
ప్రాముఖ్యత
మాస శివరాత్రిని ప్రతి నెలా అమావాస్యకు ముందు రోజు అయిన కృష్ణ పక్ష చతుర్దశి నాడు ఆచరిస్తారు. వీటిలో మాఘ మాసంలో (ఉత్తరాదిన ఫాల్గుణంలో) వచ్చేది మహా శివరాత్రి. మాస శివరాత్రి ప్రార్థన, అభిషేకం, ఉపవాసంతో చేసే సరళమైన ఆచరణ; ఇది మనస్సును పవిత్రం చేసి శివానుగ్రహాన్ని ఇస్తుందని నమ్మకం. మహా శివరాత్రి ఆచరించే చాలామంది ఈ మాస శివరాత్రులతో మొదలుపెడతారు.
ఎప్పుడు చేయాలి
కృష్ణ చతుర్దశి నాడు, అంటే ఏ రోజు రాత్రి (ముఖ్యంగా అర్ధరాత్రి సమయమైన నిశీథ కాలం) చతుర్దశిలో ఉంటుందో ఆ రోజు. పూజ సాయంత్రం లేదా రాత్రి చేస్తారు. మీ ప్రాంతానికి తేదీ యాప్ క్యాలెండర్లో కనిపిస్తుంది.
ఉపవాసం
ఎంపికలు: నీళ్ళు లేదా పండ్లతో రోజంతా ఉపవాసం, రాత్రి పూజ తర్వాత లేదా మరుసటి ఉదయం విరమించడం; లేదా ఒక పూట సాదా భోజనం. ఉల్లి, వెల్లుల్లి, మాంసం, మద్యం మానండి. ఆరోగ్య సూచన: వృద్ధులు, అనారోగ్యంతో ఉన్నవారు, గర్భిణీ స్త్రీలు, పాలిచ్చే తల్లులు, పిల్లలు కఠినంగా ఉపవాసం ఉండనవసరం లేదు; పండ్లు, పాలు లేదా ఒక పూట సాదా భోజనంతో భక్తిగా చేసే తేలికపాటి ఉపవాసాన్ని సంప్రదాయం పూర్తిగా అంగీకరిస్తుంది.
పూజా సామగ్రి
- శివలింగం లేదా పటం
- అభిషేకానికి నీళ్ళు, పాలు
- మారేడు (బిల్వ) దళాలు
- విభూతి, గంధం
- తెల్లని పువ్వులు, అక్షింతలు
- నెయ్యి దీపం, వత్తులు
- అగరుబత్తి, కర్పూరం
- పండ్లు, కొబ్బరికాయ
- నైవేద్యం: పండ్లు, పాలు లేదా పాయసం
దశలవారీ విధానం
- ఉదయం స్నానం చేసి, వ్రతం ఆచరించాలని సంకల్పించుకోండి.
- సాయంత్రం లేదా రాత్రి పూజా స్థలాన్ని శుభ్రం చేసి ముగ్గు వేయండి.
- దీప ప్రజ్వలన: నెయ్యి లేదా నువ్వుల నూనె దీపం, అగరుబత్తి వెలిగించి, దీపానికి నమస్కరించండి.
- గణపతి ప్రార్థన: గణపతికి (పసుపు ముద్దతో చేసిన పసుపు గణపతి అయినా సరే) ఒక పువ్వు, అక్షింతలు సమర్పించి, పూజ నిర్విఘ్నంగా జరగాలని కోరుతూ "శుక్లాంబరధరం" శ్లోకం చెప్పండి.
- సంకల్పం: కుడి అరచేతిలో కొంచెం నీళ్ళు, అక్షింతలు, ఒక పువ్వు తీసుకుని, మీ సంకల్పాన్ని ఏ భాషలోనైనా సరళమైన మాటల్లో చెప్పండి: ఈ రోజు తేదీ, మీ పేరు, గోత్రం, పూజ పేరు, మీ ప్రార్థన (ఉదాహరణకు కుటుంబ క్షేమం). తర్వాత ఆ నీటిని ఒక పళ్ళెంలో వదలండి.
- "ఓం నమః శివాయ" జపిస్తూ నీళ్ళు, పాలతో అభిషేకం చేయండి.
- విభూతి, గంధం అలంకరించి; మారేడు దళాలు, పువ్వులు సమర్పించండి.
- నైవేద్యం సమర్పించి, శివ పంచాక్షర స్తోత్రం, లింగాష్టకం లేదా "ఓం నమః శివాయ" పఠించండి.
- మంగళ హారతి ఇచ్చి, ప్రదక్షిణ నమస్కారాలు చేయండి.
- వీలైతే కొంతసేపు ప్రార్థనతో మేల్కొని ఉండి, తర్వాత ప్రసాదం స్వీకరించండి.
మంత్రాలు
ఓం నమః శివాయ
శివునికి నమస్కారం (పంచాక్షరి, ఐదు అక్షరాల మంత్రం).
ఓం త్ర్యంబకం యజామహే సుగంధిం పుష్టివర్ధనమ్ । ఉర్వారుకమివ బంధనాన్మృత్యోర్ముక్షీయ మాఽమృతాత్ ॥
సుగంధభరితుడు, అందరినీ పోషించేవాడు అయిన ముక్కంటిని పూజిస్తున్నాము. పండిన దోసకాయ తీగ నుండి విడిపోయినట్లు, ఆయన మమ్మల్ని మృత్యువు నుండి విడిపించుగాక, అమృతత్వం నుండి కాదు. (మహా మృత్యుంజయ మంత్రం, ఋగ్వేదం.)
కర్పూరగౌరం కరుణావతారం సంసారసారం భుజగేంద్రహారమ్ । సదా వసంతం హృదయారవిందే భవం భవానీసహితం నమామి ॥
కర్పూరం వంటి తెల్లనివాడు, కరుణకు అవతారం, ప్రపంచానికి సారం, సర్పరాజును హారంగా ధరించినవాడు, ఎల్లప్పుడూ హృదయ కమలంలో నివసించేవాడు అయిన శివునికి, భవానీ సహితంగా నమస్కరిస్తున్నాను.
చేయవలసినవి
- లింగానికి మారేడు దళాలు, నీళ్ళు సమర్పించండి
- "ఓం నమః శివాయ" జపించండి
- రాత్రి దీపం వెలిగించండి
చేయకూడనివి
- లింగానికి కుంకుమ, తులసి, మొగలి పువ్వులు సమర్పించకండి
- ఉల్లి, వెల్లుల్లి, మాంసం, మద్యం మానండి
- కోపం, కఠినమైన మాటలు మానండి
ఇవి కూడా చదవండి: మహా శివరాత్రి
ఆచారాలు కుటుంబాన్ని, ప్రాంతాన్ని బట్టి మారుతాయి.